Mỗi khi VNIndex giảm thì thị trường sẽ bàn luận rất sôi nổi về P/E và P/B, để thấy được rằng thị trường đang ở mức mắc hay rẻ so với các lần khủng khoảng trước đó, và cũng mới mẻ khi mà lần đầu tiên thị trường phải tạo thêm dữ liệu P/E có loại trừ nhóm Vingroup (vì đang đóng góp quá nhiều vào chỉ số).
Bây giờ, hãy nhìn vào từng giai đoạn khủng hoảng trước đó.
Căng thẳng Biển Đông – HD981
Đây chủ yếu là một cú sốc định giá (Valuation De-rating) do rủi ro tâm lý. Nền tảng lợi nhuận không suy yếu tương ứng với mức giảm định giá.
- EPS tăng trưởng 22%, nhưng P/E đã giảm từ vùng 15 lần xuống khoảng 11–12 lần.
- P/E và P/B cùng giảm trong khi EPS tăng.
- Lãi suất huy động cũng giảm trong giai đoạn này.
COVID-19
Đây là cú sốc thực sự đối với hoạt động kinh doanh. Gây suy giảm lợi nhuận thực tế, vừa có co hẹp định giá. Tuy nhiên, chính sách tiền tệ nới lỏng và sự phục hồi kinh doanh đã tạo điều kiện cho thị trường tái định giá mạnh.
- P/E giảm mạnh, cho thấy mức giảm của giá đã vượt mức giảm của EPS trên cơ sở định giá tại thời điểm đó.
- P/B giảm về 1,67 lần, thậm chí chỉ còn 1,41 lần nếu loại trừ nhóm Vin. Điều này phản ánh mức chiết khấu đáng kể so với giá trị sổ sách.
- NHNN thực hiện chính sách tiền tệ nới lỏng, lãi suất huy động giảm. Yếu tố này giúp giảm chi phí cơ hội nắm giữ cổ phiếu và tạo điều kiện cho định giá phục hồi.
- Kết năm 2021, EPS tăng trưởng 67%, VNIndex có 1 năm thăng hoa.
Khủng hoảng trái phiếu và bất động sản
Đây là chu kỳ có mức độ bất lợi lớn nhất khi cả yếu tố định giá, chi phí vốn và triển vọng lợi nhuận cùng gây áp lực.
- Điểm đáng chú ý là EPS năm 2022 vẫn tăng 16%, trong khi thị trường đã trải qua một đợt giảm giá rất mạnh.
- P/E thấp trong năm 2022 chưa phản ánh đầy đủ sự suy yếu của lợi nhuận tương lai. Giá cổ phiếu đã phản ánh trước rủi ro thanh khoản, tín dụng và khả năng suy giảm lợi nhuận.
- P/B giảm về vùng thấp cho thấy mức chiết khấu giá cổ phiếu so với giá trị sổ sách cũng rất lớn.
- Lãi suất huy động duy trì ở mức cao, khiến nhà đầu tư có thêm động lực chuyển vốn sang tiền gửi và làm tăng mức lợi suất yêu cầu đối với cổ phiếu.
Executive, Private Client Services - MBS Chi Nhánh Hồ Chí Minh
Floor 5, Sunny Tower, 259 Tran Hung Dao, Co Giang, District 1, HCM City, Vietnam
Email: quyen.caominh@mbs.com.vn Web: www.mbs.com.vn





Đăng nhận xét